9 Сӱрем

Википедий — эрыкан энциклопедий гыч материал
Сӱрем
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            
2017 ий

9 Сӱрем — григориан кечышот почеш идалыкын 190-ше (кужемдыме ийлаште 191) кечыже. Идалык пытыме марте 175 кече кодеш.

Пайрем-влак[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Лӱмгече[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Танле (православный) лӱм-влак: Давид, Дионисий (Денис), Иван, Тихон, Павел
  • Католик лӱм-влак: Вероника, Зенон.

Мо лийын[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:9 Сӱрем Мо лийын

  • 1791 ий — руш-войска-влак Мачинский кучедалмаште турок-влакым кырен шалатеныт.
  • 1877 ий — Уимблдонышто икымше теннис турнир эртен.

Марий тӱняште[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • 1992 ий — Марий АССР-ын Кӱшыл Погынжо Республикын чапмурыж нерген постановленийым пеҥгыдемден.

Кӧ шочын[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:9 Сӱрем Кӧ шочын

  • 1932 ий — Вадим Иванович Охотин, марий прозаик.
  • 1946 ий — Вениамин Гурьевич Кусуткин, озанлык вуйлатыше, Марий Эл Республикын сулло рационализаторжо. Ончыч шочмо Курыкмарий кундемысе ял озанлык кучемыште инженерлан тыршен. Вара колхоз председатель, почмо акционер ушем вуйлатыше лийын. 4 изобретенийын авторжо. Экономике академийын академикше.
  • 1954 ий — Сергей Павлович Домрачев, Марий АССР-ын илыш коммунал озанлыкын сулло пашаенже. Тиде уста вуйлатышын паша корныжо У Торъялысе водоканал предприятий дене кылдалтын. Район кӧргысӧ муниципал пашаште Сергей Павлович кугу пагалымашым сулен. У Торъял районысо погынын 4-ше да 5-ше созыв-влакын депутатше. Россий Федерацийысе илыш коммунал озанлыкын почётан пашаеҥже.
  • 1960 ий — Рудольф Антонович Григорьев, ял озанлык вуйлатыше да мер пашаеҥ. 25 ий утла ончычак уста специалист шочмо Юлсер кундемысе «Москва» колхозышто тыршаш тӱҥалын. 1994-ше ий гыч вуйлатышыже лийын да кызытат тиде сомылымак шуктен шога. Районысо погынын депутатше.
  • 1956 ий — Василий Васильевич Блинов, чоҥышо да администраций вуйлатыше. Паша корныжо У Торъял кундемысе корно чоҥымо ушем дене кылдалтын. Тиде пашаште кыртмен тыршымыжлан Василий Васильевичым сулло чоҥышо лӱм дене палемденыт. 2007-ше ий гыч тудо У Торъял кундемысе администрацийын вуйлатышыже.
  • 1959 ий — Татьяна Николаевна Степанова, калыкыште Морко Таня семын палыме, тӱвыра пашаеҥ, Марий Эл Республикысе тӱвыран сулло пашаеҥже. Морко кундем Изи Шӱргӧ ялыште шочын. 1997-ше ий гыч калык усталык рӱдерыште администраторлан пашам тыршен ышта.
  • 1986 ий — Ольга Евгеньевна Петрова, спортсменка, футболист. Морко посёлкышто шочын. 9 ияш годымжак Ольга футбол дек шӱмаҥын да рвезе-влак командыште модаш тунемын. 9-ше класс деч вара тудо Рязаньысе командыште модаш тӱҥалын, шуаралтын. Россий кубокын ший призёржо да сеҥышыже. Российын самырык сборныйыштыже модмыж дене Европысо чемпионатын сеҥышыже радамыш лектын. Россий спорт мастер.

Кӧ колен[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:9 Сӱрем Кӧ колен

Калык пале[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Православийыште таче Давидым шарналтат. Тиде кечын изимӧрым, снегым погеныт да телылан ямдыленыт. Эсогыл, лышташыжым телылан лӱмын коштеныт, а вара чайым шолтен йӱыныт.
  • Марий калык саскан да шудын эмлыме вийжылан моткоч ӱшана. Моло калык дене таҥастарымаште фитотерапий марий-влак коклаште эн кумдан кучылталтеш. Таче гын вис-вис да шӧршудо нерген посна каласыме шуэш: нелын сусыргымо да шӱй погынымо годым шӧршудо але вис-вис гыч ямдылыме вартышым йыгеныт. Но кеч-могай саскам але шудым еҥ шинча деч тоен араленыт. Тиде кечын игечымат эскерыныт. Йӱр йуреш гын, сентябрь марте ночко лиеш. Ояр гын, лишыл шым арня сай игече озаланаш тӱҥалеш.