Тарьянов, Иван Иванович

Википедий — эрыкан энциклопедий гыч материал
(Колтымо Иван Горный гыч)
Перейти к навигации Перейти к поиску
Иван Иванович Тарьянов
Иван Горный
Шочмаш дене лӱм:

Иван Иванович Тарьянов

Тыршымаш алан:

серызе, почеламутчо, журналист, кусарыше

Шочын:

1937 ий 23 пургыж(1937-02-23)

Шочмо вер:

РСФСР, Марий автоном область, Курыкмарий кундем, Олыктӱр ял

Гражданство/Подданство:

Совет Ушем Совет Ушем
Россий Россий

Колен:

2014 ий 30 кылме(2014-11-30) (77 ий)

Колымо вер:

Йошкар-Ола ола

Чап пӧлек да премий:

«РСФСР-ын Шеммландыдымыжым вестӱрлемдымылан» медаль
РСФСР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже
Марий АССР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1976), Марий Эл Республикын Калык почеламутчыжо (2003), Марий АССР Президиум Верховный Советын Чапкагазше (1983).

Иван Горный (Иван Иванович Тарьянов) (1933 теле 23, РСФСР, Марий автоном область, Курыкмарий кундем, Олыктӱр ял —30 кылме 2014, Йошкар-Ола ола) — курыкмарий серызе, почеламутчо, журналист, кусарыше, Совет Ушем Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1984), Марий АССР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1976), РСФСР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1980), Марий Эл Республикын Калык почеламутчыжо (2003).

Илыш корныжо[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Иван Горный 1933 ийын теле тылзын 23-шо кечынже Марий автоном область Курыкмарий кундем Олыктӱр ялеш кресаньык ешеш шочын.

Тӱҥ произведенийже-влак[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Кечӹ лӹвӓлнӹ : лыдышвлӓ [Под солнцем : стихи]. Йошкар-Ола, 1964.72 с.
  • Икӓнӓ ирок ; Тумерыш™ : шайыштмашвлӓ // Кӓнгӹжӹм це- вержӹ. Йошкар-Ола, 1964. С. 24—36.
  • У и вадны : шайыштмашвлӓ [Новогодний вечер : рассказы]. Йошкар-Ола, 1968. 52 с.
  • Анжалам сӓндӓлӹкем : лыдышвлӓ, поэма [Родные просторы : стихи и поэма]. Йошкар-Ола, 1970. 92 с.
  • Портрет : лыдышвлӓ, поэмывлӓ [Портрет : стихи и поэмы]. Йошкар-Ола, 1978. 88 с.
  • Пожар ; Осколок : лыдышвлӓ. // Олма садышты. Йошкар-Ола, 1978. С. 10-12.
  • Мӹнь тӓмдӓм ӱжӓм : лыдышвлӓ, поэмывлӓ [Я вас зову : стихи, поэмы]. Йошкар-Ола, 1987. 100 с.
  • Пуйырымаш: лыдыш кн. [Судьба: стихи]. Йошкар-Ола, 2003.156 с.
  • Литература горных мари : статья //Литература и время. Йошкар- Ола, 2003. С. 41-51.
  • «Мӹнь сотыгечӹлӓн тетялӓок ӹвӹртем...» : стихвлӓ // Ончыко. 2003. № 1.
  • Ӹнян : поэма // У сем. 2005. № 2. С. 3—8.
  • Земля : поэма // У сем. 2005. № 3. С. 71 —75.
  • Лыдышвлӓ, поэмывлӓ гӹц лаштыквлӓ // Кырык мары поэзий антологи. Йошкар-Ола, 2006. С. 112—130.
  • Ӓпшӓтӹн соты корныжы: очерк//У сем. 2006. № 1 С. 37—68.
  • Мӹнь тыменям : тетялык лыдышвлӓ [Я учусь : стихи для детей]. Йошкар-Ола, 2006. 20 с.
  • Лыдышвлӓ//У сем. 2006. № 2. С. 51—56
  • Пуры согоньвлӓ : лыдышвлӓ // У сем. 2006. № 4. С. 85—92.
  • Вӓшлимӓш : поэма // У сем. 2007. № 3. С. 69—74.
  • Легендӹвлӓ // У сем. 2007. № 4. С. 51—65.
  • Мӹндӹр дӓ лишӹл [Далекое-близкое : роман-эссе]. Йошкар-Ола, 2008.144 с.

Моло йылмылаш кусарыме произведенийже-влак[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Улица : стихи / пер на рус. В.Кострова // Всегда вместе : комсомол. поэзия Рос. Федерации. 1918—1972. М., 1972. С. 181—182.
  • Волга, любимая Волга : стихи / пер. на морд. А. Мальки на // Мокша. Саранск, 1972. № 4. С. 72.
  • Утро в зимнем лесу : стихи / пер. на рус. Л. Барабас // Нева. 1974. №10. С. 117.
  • Заря над Волгой : стихи / пер. на рус. В.Панова // Козьмодемьянск. Йошкар-Ола, 1983. 195—196.
  • Стихи / пер. на рус. А. Казакова, Ю.Щербак, А.Мосунова, В. Кострова// Соловьиный родник. Йошкар-Ола, 1984. С. 232—237.
  • Поле русского майора : стихи /пер. на чув. // Коммунизм ялаве. Чебоксары, 1988. 3 июнь.
  • Отчий край ; Черная береза; Осень ; Прощай! Мы песню вместе не допели...: стихи / пер на рус. В.Панова // Братство песенных сердец. Йошкар-Ола, 1990. С. 80—83.
  • Эфи : стихи, поэмы. Йошкар-Ола, 1993. 128 с.
  • Весенние мотивы : стихи / пер. на венгер. // Антология финно- угорской поэзии. Будапешт, 1993.
  • Эскелькст : стихи / пер. на морд. Ч. Журавлева // Сятко. Саранск, 2000. № 6.
  • Ӱшан : поэма / пер. на лугомар. В.Абукаева-Эмгака // Ончыко. 2005. № 5. С. 4-8.

Кусарыме произведенийже-влак[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Васин К. Ыжар оты : повесть // Шошым. Йошкар-Ола, 1981. С. 155-225.
  • Лекайн Н. Кӹртни ви : роман. Йошкар-Ола, 1989. 320 с.
  • Иванов В. Штурма : роман. Йошкар-Ола, 1991. 360 с.
  • Веденькин А. Мары литература : хрестомати. Йошкар-Ола, 1993.
  • Кузнецов В.. Ӹлӹмӓш мыры : хрестомати / В.Кузнецов, Н.Кузнецова. Йошкар-Ола, 1994. 140 с.
  • Мары литература : Х—XI кл. учеб, издани. Йошкар-Ола, Т996. 308 с.
  • Пушкин А. С. Руслан дон Людмила : поэма // У сем. 1999. № 2. С. 10-30.
  • Твардовский А. Василий Теркин : поэма // У сем. 2000. № 1 С. 110 — 125; №2. С. 94-104.
  • Чапурина Н. Нӱнжӹк патыр: мары ямак семӹнь//У сем. 2001. № 2. С. 83-100.
  • Шекспир У. Ромео дон Джульетта : трагеди // У сем. 2004. № 3. С. 69-92; № 4. С. 29—65; 2005. № Г С. 20-56.
  • Пекпаев^. Туан кымдем : природым тӹшлӹшӹ кн. / А.Пекпаев, А. Куклин. Йошкар-Ола, 2006. 180 с.

Илышыже да творчествыже нерген литератур[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  • Поэт Иван Горный // Ончыко. 1962. № 6. С. 35.
  • Матюковский Г. Кырыкыш кузымаш™ // Ончыко. 1963. № 4. С. 77—78.
  • Куторов Н. Поэтын прозыжо// Марий коммуна. 1968. 6 июнь.
  • Писатели Марийской АССР : биобиблиогр. справочник. Йошкар- Ола, 1988. С. 65-67.
  • О, друг! Не распрягай Пегаса : заметки критика // Марийская правда. 1993.24 июня.
  • Матюковский Г. Кӱкшӹ кырыкыш кузен//У сем. 1993. № Г С. 37—43.
  • Ефимова Н. «Истин сверху не беру...» // Мар. правда. 1993. 23 февр.
  • Акцорин В. Вожшо — калык философий // Марий Эл. 1993.23 февр.
  • Сылнымут памашын вийже пытыдыме // Ямде лий. 1995. 18 март.
  • Васинкин А. Нелым чумыр вий дене сеҥаш куштылго // Ончыко. 1997. № 1 С 4—12.
  • Куторов Н. Ӹлӹмӓшӹм шӹмлӹшӹ поэт//У сем. 1998. № 1. С. ПЗ— 119.
  • Лобанов И. Поэтын туты пӹрцӓн ныржы // Жерӓ. 1997. 18 февр.
  • Иван Горный // У сем. 1998. № 3. С. 39—40.
  • «Пушеҥге-влак икте-весыштлан эҥертен кушкыт...» // Ончыко. 2002. № 9 11. С 3-5.
  • Кырык сир гыч яжо мут мастар // Марий Эл. 2003. 22 февр.
  • Тарьянов И.И. //Литература и время : сб. статей. Йошкар-Ола, 2003. С 41—50.
  • Иван Горный — 70 ий / В. Крылов ямдылен. Йошкар-Ола, 2003. 8 с.
  • Писатели Республики Марий Эл : автобиобиблиогр. сборник. Йошкар-Ола, 2004. С. 20.
  • Осипов-Ярча В. «Писатель серыде илен ок керт...» // Ончыко. 2005. № 1 С. 58-60.
  • МБЭ. Йошкар-Ола, 2007. С. 356.
  • Писательда жап : йодыш-вашмут // Ончыко. 2007. № 11 С. 4—7.
  • Егоров Н. Соты пуйырымаш // У сем. 2008. № 1 С. 91—94.
  • Курык серын мурпатырже // Ончыко. 2008. № 2. С. 62—63.
  • Глушкова 3. Айдемын вожшым аралыше сылнымут мастар // Марий Эл. 2008. 28 февр.

Чап[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Кылвер-влак[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

Литератур[тӧрлаташ | вики-текстым тӧрлаташ]

  1. Марийская биографическая энциклопедия : 3849 имен в истории Марийского края и марийского народа / авт. и рук. проекта В. Мочаев. - Йошкар-Ола, 2007. С. 356.
  2. Писатели Марий Эл: биобиблиографический справочник / сост.: А.Васинкин, В.Абукаев и др. — Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 2008. — 752 с. С. 180-184.