Монча

Монча (мо-ча, мо - ?, ча - вӱдыште але вӱд воктене илыше наста) — изи лӱмын ыштыме пӧрт, кушто мушкылташ да выньык дене кыралташ лиеш. Молгунамсе мончаште пеш шокшо. Марий монча-влак чучкыдын вӱд воктене шогат. Мончам писте, кож, нулго, пӱнчӧ але шопке гыч чоненыт. Писте мӱй ӱпшым пуа, иман пушеҥге-влак кишак ӱпшым пуат да шопке - шудо ӱпшым. Кӱ-влакым тӱрлым пайдаланыт. Марий-влак ошкӱм йӧратат, тудо эркын да шыман шокшым пуа.

Марий ялыште монча дене тӱрло юла-влак кылдалтыныт. Ожно марий ешыште йочам мончаште ыштеныт. Аза шочмеке, вӱдыш ший оксам пыштен, йочам мушкыныт. Ший - илыш волгыдылыкым, поян илышым, да осал дечын арален шогымашым ончыкта. Тылеч вара йочам, ачажын йӧратыме икшывыже лийже манын, тудын тувырешыже пӱтыралын пӧрт коҥга ӱмбак пыштеныт.

Ожно мончаште патыр-влакым да сарзе-влакым эмленыт. А монча пулдырыште колышо еҥым мушкыныт.

Монча тӱрлык-влак

• шем монча
• ош монча

Негыз

• (Марий) (Руш.) Эрвел марий-влак. Философий, эртымгорно, еҥ-влак. II ужаш. Эрвел Семон (Новиков С.С.), Калитов Г.Г. Йошкар-Ола, ГУП "Марий Эл газет", 2009.