25 Шыжа

Википедий — эрыкан энциклопедий гыч материал
Шыжа
Шч Кш Вр Из Кг Шм Рш
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    
             
2014 ий

25 Шыжагригориан кечышот почеш идалыкын 298-ше (кужемдыме ийлаште 299) кечыже. Идалык пытыме марте 67 кече кодеш.

Пайрем-влак[тӧрлаташ]

  • Россий Россий — Таможньо пашаште тыршыше-влакын кечышт палемдалтеш.

Лӱмгече[тӧрлаташ]

  • Шыжа тылзын коло визымше кечынже Кузьма, Дарья, Петр – влакын лӱм кечышт.

Мо лийын[тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:25 Шыжа Мо лийын

  • 1922 ий — Россий элыште граждан сар мучашлалтын.
  • 1971 ий — Тайвань элым ООН-ын составше гыч лукмо.
  • 1990 ий — «ПОЛЕ ЧУДЕС» телепередаче икымше гана эфирыш лектын.

Кӧ шочын[тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:25 Шыжа Кӧ шочын

  • 1906 ий — Яныш Ялкайн, марий серызе, шанчызе.
  • 1921 ий — Василий Филиппович Филиппов, шанче пашаеҥ да литератор. Юлсер кундем Корамас ялеш шочын. Шинчымашым Козьмодемьянск педучилищыште налын. Вара Марий кугыжаныш педагогик институтышто, аспирантурышто шинчымашым келгемден. Кугу Ачаэл сар тул коклаште лияш логалын. Нелын сусыргымылан кӧра шочмо кундемышкыже пӧртылын да кундемысе газет редакцийыште пашам ышташ тӱҥалын. Паша корныжо туныктымаш сомыл денат кылдалтын, вет Василий Филиппович Морко кундемысе да Йошкар-Оласе тӱрлӧ школ-влакын вуйлатышыже лийын. А 1963-шо ий гыч Марий политехник университетышке вончен. Ятыр шанче пашан авторжо. Сылнымут аланыштат кугу чапым сулен: «Шоҥго ӱдырын мурыжо» пьесыжым театрын сценыштыжат шынденыт. Философий шанче кадидат.
  • 1935 ий — Леонид Павлович Николаев, Россий Федерацийын да Марий Элын сулло туныктышыжо. Шкеже Морко кундем Курыкӱмбал ял гыч. Шинчымашым Морко педучилищыште налын. Вара Крупская лӱмеш Марий кугыжаныш педагогик институтышто шуаралтын. Паша корныжо Морко кыдалаш школышто тӱҥалын. Физика дене туныктышо семын тыршен да вуйлатыше марте кушкын. Кундемысе туныктыш пӧлкаштат суапле пашам вӱден. Леонид Павлович Марий Элыште икымше туныктымо-производственный комбинатым чумырен. Пашам тыршен ыштымыжлан кугыжаныш чап танык денат палемдалтын.
  • 1948 ий — Татьяна Никандровна Кузнецова, туныктыш пашаеҥ, Россий Федерацийын сулло туныктышыжо, Марий Элын сулло туныктыш пашаеҥже. Курыкмарий кундем Рутка ялеш шочын. Тудо гын Оршанка педучилищыште шуаралтын. 1969-ше ий гыч Козьмодемьянск олаште 1-ше номеран кыдалаш школышто пионервожатыйлан, школ паша деч ӧрдыжсӧ сомылым шуктымо шотышто организаторлан тыршен. 1980-ше ийыште гимназийын вуйлатышыже лийын.
  • 1942 ий — Геннадий Владимирович Тымбаев, кугыжаныш да партий пашаеҥ. Шочмо велже – Кужэҥер. Ончычсо паша корныжо Медведево кундемысе комитет дене кылдалтын, вара Параньгасе комитетыштат тыршен. 1984-ше ий гыч Морко райисполкомын вуйлатышыже, икымше секретарьже лийын. 2 ий Марий Элысе калык дене пашам ыштымаште министрын алмаштышыжлан тыршен.
  • 1951 ий — Геннадий Михайлович Танаев, Марий Эл республикысе ял озанлыкын сулло пашаеҥже. Шернур кундем Марисола ял – тудын шочмо верже. Шинчымашым Озаҥ оласе ялозанлык институтышто поген. Килемар кундемыште исполком вуйлатышыжлан, икымше секретарьжылан тыршен. 1991-97-ше ийлаште ял озанлык министрын алмаштышыже лийын. Вара «Марагроснаб» ушемыш куснен.

Кӧ колен[тӧрлаташ]

Тыгак ончо: Категорий:25 Шыжа Кӧ колен

Калык пале[тӧрлаташ]

  • Ондронник кече. Ожно ты кечын каваште шӱдырым эскереныт. Кава яндар гын, шӱдырын чолгыжмыжым онченыт: шӱдыр шуко гын, вес ий пурса сайын шочеш. Камвочшо шӱдыр кугу мардеж толмо нерген шижтара.